Hiện nay, trên các trang mạng xã hội về thẩm mỹ, các thuốc chứa isotretinoin đang được quảng cáo với nhiều công dụng như làm thon gọn mũi hay làm da sáng mịn hơn, …. Việc quảng cáo quá mức về isotretinoin cho mục đích thẩm mỹ và ngoài phạm vi chỉ định được cấp phép tiềm ẩn nguy cơ gia tăng các tác dụng không mong muốn nghiêm trọng liên quan đến isotretinoin. Do đó, Cơ quan Quản lý Dược phẩm và Sinh phẩm y tế Pháp (ANSM) chỉ ra rằng việc bán và quảng cáo thuốc trên mạng xã hội khi không có giấy phép là bất hợp pháp. Đồng thời, nhấn mạnh rằng các chế phẩm thuốc chứa isotretinoin không được sử dụng cho mục đích thẩm mỹ do không có tác dụng thay đổi hình dạng mũi, và thậm chí có thể gây nhiều biến cố bất lợi trên da. Hơn thế, các biến cố bất lợi này có thể kéo dài ngay cả khi sử dụng isotretinoin với mức liều thấp hoặc đã ngừng điều trị với thuốc.
Nhắc lại các biến cố bất lợi liên quan isotretinoin
- Nguy cơ rối loạn tâm thần: Các triệu chứng như trầm cảm và thay đổi tâm trạng có thể được ghi nhận trong hoặc sau khi ngừng điều trị với isotretinoin.
- Nguy cơ dị tật bẩm sinh: isotretinoin chống chỉ định tuyệt đối trên phụ nữ có thai do nguy cơ cao gây dị tật thai nhi (như: biến dạng hộp sọ). Do đó, nữ giới trong độ tuổi sinh sản cần sử dụng biện pháp tránh thai trước khi bắt đầu khởi trị, trong suốt điều trị và ít nhất 1 tháng sau khi ngừng isotretinoin.
- Biến cố nghiêm trọng khác: tổn thương gan, các rối loạn trên da (có thể làm trầm trọng thêm tình trạng mụn trứng cá, khô da nghiêm trọng…), rối loạn thị giác (khô mắt, viêm mắt…), rối loạn cơ - xương, các rối loạn tiêu hóa.
Do đó, việc kê đơn và sử dụng isotretinoin cần tuân thủ đúng các chỉ định đã được phê duyệt và dưới sự giám sát điều trị của nhân viên y tế.
Khuyến cáo từ ANSM
ANSM nhấn mạnh lại rằng các chế phẩm thuốc chứa isotretinoin chỉ được chỉ định trong điều trị mụn trứng cá nặng, kháng trị với các liệu pháp điều trị khác. Việc kê đơn các thuốc này cần phải tuân thủ các hướng dẫn sử dụng thuốc đã được phê duyệt và cần giám sát điều trị phù hợp để đảm bảo an toàn cho người bệnh. Cụ thể, ANSM khuyến cáo:
- Việc khởi trị với isotretinoin cần được kê đơn bởi bác sĩ chuyên khoa da liễu
- Đối với phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, kê đơn lần đầu cần đi kèm việc bệnh nhân ký cam kết điều trị nhằm đảm bảo bệnh nhân hiểu rõ nguy cơ và thực hiện đầy đủ biện pháp tránh thai trong thời gian sử dụng thuốc. Đồng thời, mỗi lần kê đơn chỉ kê đủ thuốc sử dụng trong tối đa 1 tháng.
Điểm tin: SV. Nguyễn Phương Chinh
Hiệu đính: DS. Bùi Thị Phương Thảo